پرسی فەلەستین زیاتر لە حەفتا ساڵە لە ناوەندی قەیرانەکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدایە. لەم ساڵانەی دواییدا شەپۆلێکی نوێی وڵاتانی ئەوروپی هەنگاویان ناوە بۆ داننان بە دەوڵەتی فەلەستین. ئەم بڕیارە پرسیاری زۆر دەوروژێنێت: بۆچی ئێستا ئەوروپا زیاتر لە جاران پێداگری لەسەر ئەم پرسە هەیە؟
1. ڕای گشتی شەڕی غەززە و وێنە وێرانکارەکانی بە توندی کاریگەرییان لەسەر بیروڕای گشتی ئەوروپا هەبووە. کۆمەڵگەی مەدەنی ئەورووپا، میدیا و دامەزراوەکانی مافی مرۆڤ فشاریان خستۆتە سەر حکومەتەکان بۆ ئەوەی هەڵوێستێکی ڕوون و ئینسانانەیان هەبێت. بۆ زۆرێک لە ئەوروپیەکان دانپێدانانی فەلەستین هێمای دادپەروەری و هاوپشتی لەگەڵ گەلێکی ستەملێکراوە.
2. دووبارە بنیاتنانەوەی شەرعیەتی ئەخلاقی ئەوروپا ئەوروپا بەهۆی هاوئاهەنگی درێژخایەنی لەگەڵ سیاسەتەکانی ئەمریکا و هێوەر بوون لەگەڵ ئیسرائیل بەشێک لە متمانەی ئەخلاقی خۆی لەدەستدابوو. ئێستا بەم هەنگاوە دەیەوێت ئەوە نیشان بدات کە تەنیا شوێنکەوتووی واشنتۆن نییە و دەتوانێت دەستپێشخەری سەربەخۆ لە سیاسەتی دەرەوەدا بکات.
3. ڕێگەچارەی دوو دوڵەت یەکێتی ئەوروپا ساڵانێکە جەختی لەسەر چارەسەری دوو دەوڵەتی کردووەتەوە، بەڵام لە پراکتیکدا ئەم چارەسەرە پەراوێزخراوە. داننان بە فەلەستین ئامرازێکە بۆ ئەوروپا بۆ گەڕاندنەوەی ئەم بژاردەیە بۆ سەر مێز و فشارخستنە سەر ئیسرائیل بۆ شکاندنی بنبەست لە پرۆسەی ئاشتیدا.
4- کێبڕکێی ژیۆپۆلەتیکی لەگەڵ ئەمریکا و زلهێزەکانی تر ئەوروپا دەزانێت ئەگەر لە دۆسیەی فەلەستیندا بە پاسیڤ بمێنێتەوە، ئەوە مەیدانەکە دەکرێتەوە بۆ بەشداریکردنی زیاتری ئەمریکا، ڕووسیا، چین و تەنانەت وڵاتانی ناوچەکە. داننان بە فەلەستین ئامرازێکە بۆ ئەوەی ئەوروپا لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست کاریگەرتر بێت و ڕێگری لە گۆشەگیری سیاسی بکات.
5_ئاسایشی ناوخۆی ئەوروپا قەیرانی فەلەستین ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر ئاسایشی ناوخۆی ئەوروپا داناوە. شەپۆلی کۆچبەران و توڕەیی موسڵمانانی ئەوروپی و پەرەسەندنی توندڕەوی حکومەتەکانی ئەوروپای نیگەران کردووە. داننان بە فەلەستین، لە ڕوانگەی ئەوانەوە، هەنگاوێکە بۆ هێورکردنەوەی بەشێک لە ناڕەزاییەتیەکان
6_ فشارە ئابووری و وزە دوای شەڕی ئۆکرانیا، ئەوروپا لە هەموو کاتێک زیاتر پێویستی بە سەرچاوەی وزەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست هەیە. نزیکبوونەوە لە ڕای گشتی کومەڵگای عەرەبی و بەدەستهێنانی ڕەزامەندی حکومەتە ئیسلامییەکان دەتوانێت ڕێگەیەک بێت بۆ پتەوکردنی پەیوەندییە ئابووری و وزەییەکان. پوختە پێداگری وڵاتانی ئورووپایی لەسەر دانپێدانانی فەلەستین تەنیا هەنگاوێکی سیاسی ڕەمزی نییە. ئەم بڕیارە تێکەڵەیەک لە گۆشاری گشتی و نیگەرانی ئەخلاقی و بەرژەوەندی ژیۆپۆلەتیکی و پێویستییە ئابوورییەکان و تەنانەت ئاسایشی ناوخۆی ئەوروپایە. ئەوروپا دەیەوێت لە جیهانێکی فرە جەمسەریدا ڕۆڵێکی سەربەخۆ و کاریگەر بگێڕێت.... فەلەستین ئەمڕۆ تەنها پرسێکی مرۆیی نییە، بەڵکو قۆناغێکە بۆ تاقیکردنەوەی ڕاستگۆیی و سەربەخۆیی سیاسەتی دەرەوەی ئەوروپا. پرسیاری سەرەکی ئەمەیە: ئایا بەڕاستی ئەم هەنگاوە هەلومەرجی فەلەستین دەگۆڕێت و کۆتایی بە داگیرکارییەکان دەهێنێت، یان تەنها ئامرازێک دەبێت بۆ بەرژەوەندییەکانی ئەوروپا...
1. ڕای گشتی شەڕی غەززە و وێنە وێرانکارەکانی بە توندی کاریگەرییان لەسەر بیروڕای گشتی ئەوروپا هەبووە. کۆمەڵگەی مەدەنی ئەورووپا، میدیا و دامەزراوەکانی مافی مرۆڤ فشاریان خستۆتە سەر حکومەتەکان بۆ ئەوەی هەڵوێستێکی ڕوون و ئینسانانەیان هەبێت. بۆ زۆرێک لە ئەوروپیەکان دانپێدانانی فەلەستین هێمای دادپەروەری و هاوپشتی لەگەڵ گەلێکی ستەملێکراوە.
2. دووبارە بنیاتنانەوەی شەرعیەتی ئەخلاقی ئەوروپا ئەوروپا بەهۆی هاوئاهەنگی درێژخایەنی لەگەڵ سیاسەتەکانی ئەمریکا و هێوەر بوون لەگەڵ ئیسرائیل بەشێک لە متمانەی ئەخلاقی خۆی لەدەستدابوو. ئێستا بەم هەنگاوە دەیەوێت ئەوە نیشان بدات کە تەنیا شوێنکەوتووی واشنتۆن نییە و دەتوانێت دەستپێشخەری سەربەخۆ لە سیاسەتی دەرەوەدا بکات.
3. ڕێگەچارەی دوو دوڵەت یەکێتی ئەوروپا ساڵانێکە جەختی لەسەر چارەسەری دوو دەوڵەتی کردووەتەوە، بەڵام لە پراکتیکدا ئەم چارەسەرە پەراوێزخراوە. داننان بە فەلەستین ئامرازێکە بۆ ئەوروپا بۆ گەڕاندنەوەی ئەم بژاردەیە بۆ سەر مێز و فشارخستنە سەر ئیسرائیل بۆ شکاندنی بنبەست لە پرۆسەی ئاشتیدا.
4- کێبڕکێی ژیۆپۆلەتیکی لەگەڵ ئەمریکا و زلهێزەکانی تر ئەوروپا دەزانێت ئەگەر لە دۆسیەی فەلەستیندا بە پاسیڤ بمێنێتەوە، ئەوە مەیدانەکە دەکرێتەوە بۆ بەشداریکردنی زیاتری ئەمریکا، ڕووسیا، چین و تەنانەت وڵاتانی ناوچەکە. داننان بە فەلەستین ئامرازێکە بۆ ئەوەی ئەوروپا لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست کاریگەرتر بێت و ڕێگری لە گۆشەگیری سیاسی بکات.
5_ئاسایشی ناوخۆی ئەوروپا قەیرانی فەلەستین ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر ئاسایشی ناوخۆی ئەوروپا داناوە. شەپۆلی کۆچبەران و توڕەیی موسڵمانانی ئەوروپی و پەرەسەندنی توندڕەوی حکومەتەکانی ئەوروپای نیگەران کردووە. داننان بە فەلەستین، لە ڕوانگەی ئەوانەوە، هەنگاوێکە بۆ هێورکردنەوەی بەشێک لە ناڕەزاییەتیەکان
6_ فشارە ئابووری و وزە دوای شەڕی ئۆکرانیا، ئەوروپا لە هەموو کاتێک زیاتر پێویستی بە سەرچاوەی وزەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست هەیە. نزیکبوونەوە لە ڕای گشتی کومەڵگای عەرەبی و بەدەستهێنانی ڕەزامەندی حکومەتە ئیسلامییەکان دەتوانێت ڕێگەیەک بێت بۆ پتەوکردنی پەیوەندییە ئابووری و وزەییەکان. پوختە پێداگری وڵاتانی ئورووپایی لەسەر دانپێدانانی فەلەستین تەنیا هەنگاوێکی سیاسی ڕەمزی نییە. ئەم بڕیارە تێکەڵەیەک لە گۆشاری گشتی و نیگەرانی ئەخلاقی و بەرژەوەندی ژیۆپۆلەتیکی و پێویستییە ئابوورییەکان و تەنانەت ئاسایشی ناوخۆی ئەوروپایە. ئەوروپا دەیەوێت لە جیهانێکی فرە جەمسەریدا ڕۆڵێکی سەربەخۆ و کاریگەر بگێڕێت.... فەلەستین ئەمڕۆ تەنها پرسێکی مرۆیی نییە، بەڵکو قۆناغێکە بۆ تاقیکردنەوەی ڕاستگۆیی و سەربەخۆیی سیاسەتی دەرەوەی ئەوروپا. پرسیاری سەرەکی ئەمەیە: ئایا بەڕاستی ئەم هەنگاوە هەلومەرجی فەلەستین دەگۆڕێت و کۆتایی بە داگیرکارییەکان دەهێنێت، یان تەنها ئامرازێک دەبێت بۆ بەرژەوەندییەکانی ئەوروپا...